Dispenserende inzet van hulpmiddelen

Bij dispensatie is er sprake van ontheffing: een leerling hoeft de opdracht niet uit te voeren. Soms is het onderscheid met compenseren minder duidelijk. Een compenserend hulpmiddel zoals voorleessoftware kan dispenserend worden gebruikt wanneer een leerling niet zelf meeleest, maar alleen naar de tekst luistert.

Dispensatie wordt ingezet wanneer een leerling niet in staat is om een opdracht uit te voeren, ook niet wanneer hij gebruik maakt van hulpmiddelen. Dispensatie kan bestaan uit technische maatregelen, bijvoorbeeld de inzet van spraak-naar-tekst-software waarbij alleen geluisterd wordt, of uit niet-technische maatregelen zoals het mondeling overhoren in plaats van schriftelijk. Dispenseren kan daarnaast ook bestaan uit een kleinere opdracht uitvoeren, bijvoorbeeld minder bladzijdes lezen of schrijven. Dit kan onderdeel zijn van de pedagogische-didactische begeleiding van de leerling met dyslexie. Meer informatie hierover is te vinden op de pagina over Ondersteuning van leerlingen met dyslexie.

Dispensatie van opdrachten en vakken in het voortgezet onderwijs

In het voortgezet onderwijs is het belangrijk om het toekomstperspectief van de leerling centraal te stellen, wanneer er sprake is van dispensaties. Voor opdrachten die een leerling moet kunnen uitvoeren voor het eindexamen of die noodzakelijk zijn voor een vervolgopleiding, kan geen dispensatie worden verleend. Ook wanneer een leerling de wens heeft om bijvoorbeeld na de havo nog vwo te gaan doen, moet er rekening worden gehouden met de gevolgen van eventuele dispensaties.

Bij dispensaties kan het gaan om vrijstelling van bijvoorbeeld voorleesbeurten of spellingtoetsen. Ook kan het zijn dat de leerling minder boeken voor de lijst hoeft te lezen. Daarnaast zijn er ook vrijstellingsmogelijkheden voor de vreemde talen. Meer informatie hierover is te vinden op de pagina Vrijstellingen bij de talen.